विकास क्षेत्र – शारीरिक विकास
CG-2 बालके ज्ञानेंद्रियांची कुशाग्रता विकसित करतात.
क्षमता – C-2.6
अनुभवांची सर्वंकष जाणीव होण्यासाठी ज्ञानेंद्रियामार्फत मिळालेल्या संवेदनांचे एकात्मिकरण करण्यास सुरुवात करतो.
✏️ कृती / उपक्रम
- “पाच ज्ञानेंद्रिये” उपक्रम (डोळे, कान, नाक, जीभ, त्वचा)
- एकाच वस्तूचा विविध ज्ञानेंद्रियांद्वारे अनुभव (उदा. फळ पाहणे, वास घेणे, चव घेणे)
- “काय जाणवले?” चर्चा (What did you feel?)
- संवेदनांवर आधारित गोष्ट सांगणे
- Multi-sensory Activity (चित्र + आवाज + स्पर्श)
❓ मूल्यांकनासाठी प्रश्न
- तू ही वस्तू कशी ओळखली?
- तुला काय दिसले, ऐकू आले, जाणवले?
- कोणते ज्ञानेंद्रिय कशासाठी वापरतो?
- एकाच वस्तूचा वेगवेगळ्या प्रकारे अनुभव कसा घेतोस?
- तुला कोणता अनुभव सर्वात जास्त आवडला?
📊 जाणीवजागृती
- निर्झर: संवेदनांचा एकत्रित अनुभव समजण्यात अडचण
- पर्वत: काही संवेदनांचा संबंध जोडतो
- आकाश: विविध संवेदनांचा एकत्रित अनुभव स्पष्ट समजतो
📊 संवेदनशीलता
- निर्झर: अनुभवांबाबत कमी प्रतिक्रिया
- पर्वत: काही प्रमाणात प्रतिक्रिया देतो
- आकाश: अनुभवांवर योग्य व उत्साही प्रतिक्रिया देतो
📊 सर्जनशीलता
- निर्झर: सहभाग कमी
- पर्वत: साधे अनुभव सांगतो
- आकाश: अनुभव सर्जनशील पद्धतीने व्यक्त करतो
📝 शिक्षक अभिप्राय
विद्यार्थी विविध संवेदनांचा अनुभव घेण्याचा प्रयत्न करतो / सुधारणा आवश्यक आहे.
ज्ञानेंद्रियांचा वापर समजण्याची क्षमता विकसित होत आहे.
अनुभवांमध्ये संबंध जोडण्याची प्रगती दिसते.
प्रोत्साहन दिल्यास अधिक चांगली प्रगती होईल.